سه‌ره‌كی   |   ده‌رباره‌ى مه‌   |   په‌یوه‌ندی

قه‌زا وناحیه   كومه‌ڵكه   گوند   چیا   كانی و ریبار   هاڤینگه   شینوارێن ده‌ڤه‌ری   ئه‌ده‌ب و هونه‌ر   فلكلور   ستران و موزیك   ناڤدارێن ده‌فه‌رێ   شه‌هیدێن ده‌فه‌رێ
ره‌نگا و ره‌نگ    سالنامه    هه‌لكه‌فت و بیره‌وه‌ری    ئاگه‌هداری    ئه‌رشیفێ ده‌نگ‌ و باسا    ئه‌لبوم    رێڤه‌به‌ریێن میری    لینك     زانست     ئه‌رێ تو دزانى      زاروك
:-:

 

گوندێ چه‌م ره‌به‌تکێ

 

                                                                              شێرزاد نێروه‌یی

 ئێکه‌ ژ گوندێن ده‌ڤه‌را به‌رواری ژێریا دکه‌ڤیته‌ رۆژهه‌لاتا ناحیا چه‌مانکێ بدویراتیا (22) کمسه‌ر ب قه‌زا ئامێدیێ ڤه‌یهژزار ده‌ڤێ باب و باپیران  ناڤێ ڤی گوندی ژ چه‌مان هاتیه‌ ، و ئێکه‌ ژگوندێن(مه‌سیحیان) سه‌ ر ب عه‌شیره‌تا به‌رواری ژێریاڤه‌,خه‌لکێ ڤی گوندی وه‌کوهاتیه‌ زانین ئه‌ڤه‌(12) بابكن ل سه‌ر ژیاینه‌ ، وپێك هاتیه‌ ژ سێ بنه‌مالان (بنه‌مالا بێبادور ، بنه‌مالا ئه‌نوه‌ر ، بنه‌مالا مسته‌فا) .  ئاڤا ڤی گوندی ژ گوندێ( میروکێ) دهێت و وه‌کو یادیار کانی ل ڤی گوندی نینن .  پتریا ژیارا خه‌لکێ ڤی گوندی ل سه‌ر خودان کرنا ته‌رشی و ته‌والی و فێقی و جوت و کێلا و موچه‌یانه‌ ... هتد . ئه‌ڤ گونده‌ چه‌ندێن جاران هاتی یه‌ وێران کرن و سوتن ژلایێ ڕژێما به‌عسا دکتاتوریا عیراقێ ڤه‌، ل سالا(1961 و 1962) یێ هاتیه‌ کاڤل کرن سۆتن . و سه‌ره‌ڕایی چه‌ندین جارێن دی ل سالێن شێستان و حه‌فتێ یاندا ، هه‌روه‌سا سالا(1988) وه‌کی هه‌می گوندێن دی یێن کوردستانێ ئه‌ف گونده‌ که‌فتییه‌ به‌ر هێرشێن دوژمنی و هاتینه‌ ئه‌نفال کرنو پشتی سه‌ر هه‌لدانا پیرۆزا سالا(1991) و (1992) خه‌لکێ ڤی گوندی ڤه‌گه‌ڕیانه‌ سه‌ر ئاخا پیرۆزا باب وباپیرا .

 ئه‌ڤ گوندێن دیارکری هه‌ڤ توخیبین دگه‌ل گوندێ( چه‌م ره‌به‌تکێ) :- - باکورێ گوندی گوندێمیروکێ) یه ، باشورێ چیایێ( خیرێ) یه‌ ، رۆژهه‌لات گونده‌کێ دییه‌ دبێژنێ(بیلمه‌ندێ)، رۆژ ئاڤا گوندێ( به‌رکه‌ڤرێ) یه‌ .

 چیایێن گوندی :- 1- چیایێ( خیرێ) دکه‌ڤیته باشورێ گوندی . 2- چیایێ( کیراره‌به‌تێ) دکه‌ڤیته‌ باکورێ گوندی . 3- چیایێ( بێکه‌سه‌ر) دکه‌ڤیته‌ روژهه‌لاتا گوندی ، 4- گه‌لی( ره‌به‌تێ )دکه‌ڤیته‌ رۆژ ئاڤایا گوندی .

  شینوارین که‌ڤن لڤی گوندی(ناعوسکه‌کا) هه‌ی سێ جهێن نڤستنێ یێن مه‌زنان و دوو جهێن دیێن نڤستنێ یێن زاروکان دناڤدا ددیارن .

 ژلایێ حکومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ ڤه گه‌له‌ك پڕۆژێن خزمه‌تگوزاری بو ڤی گوندی هاتینه‌ ب جهئینان :- 

1- دانانا موه‌لیدکا کاره‌بێ .

2- ئاڤاکرنا قوتابخانه‌کا سه‌ره‌تایی .

3-ئاڤاکرنا (23) خانیا بشیوه‌کی هه‌ڤ چه‌رخ .

4- تێکه‌لکرنا (25کم) جادێ بو وان گوندێن مه‌سیحیا ل سنورێ ناحیا چه‌مانکێ .

5- گرێدانا تورا ئاڤا گوندی .

نوکه‌ژی ژیانا خه‌ لکێ ڤی گوندی یا به‌رده‌ وامه و ل گوندێ خو ئاکنجی نه .

 

 

 

  Copyright © 2009 Kurdistan - Devera Amedye
Mobile: 00964 750 475 6683 Ariafon: 00964 062 763 1591
E-mail: info@amedye.com  amedye@msn.com