|
ئامادهكرن / سامى رێكانى
رامانا گوندى:ههر جههك یان گوندهك و باژێرهك و
دهولهتهك ناڤهك لێ دانانیه و ئهو ناڤ ژى
بنهكوكهك ههیه لهوما لێ هاتییه دانان گوندێ
سیته ژى رامانا خو ههیه و ل دوویڤ گوتنێن
خهلكێ گوندى رمانا وى (جههكێ سیبهره) كو پتریا
روژێ سیبهر لێ ددهتن لهوما دگوتنێ سیته و ئهڤ
پهیڤه یا هاتیه كورت كرن بو یه سیته
.
مێژوییا گوندى : گوندێ سیته ئێك ژگوندێن
ههرهگرنگێن دهڤهرا رێكانه و گوندهكێ دێمه و
سهر ب بهلیكا پشتا چیاى یه و ژوان گوندانه كو
بدرێژاهییا دیروكێ ماینه لسهر گوندێ خو ههتا كو
ئهنفالا رهش ب سهر دا هاتى و بهرهف توركیا و
ئیرانێ ڤهچوینه و ب دههان گهنج و پیرهمێر ژى
بهرهب ئهنفالێ كهفتن و تانها ژى چارهنڤیسێ
وان نه یێ دیاره .ههروهسا گوندێ سیته ب نان
دهریێ و مێرخاسیێ دهێته زانین ههر بهریا
شورهشێن كوردى و تا نها خزمهتا خهلكێ
كورد كریه ههر ژ كاروانییا بگره تا
پێشمهرگێن شورهشگێر
.
جوگرافیا گوندى:سیته دكهڤیته باشورێ روژههلاتا
هوزا رێكان و دوراتییا نێزیكى 5 كیلومهترا ژ
كومهلگهها سیریێ یا سهر ب ناحیا دێرهلوكێ ڤه
و یا دورپێچ كریه ب رویبارێ ئاڤا ماركى و رویێ
شین و چهندین جهێن گهشت و گوزارى لێ ههنه ههر
ژدووكهرا ههردوو زێێن شین و ماركى ههتا كو
سنورێ وان دگهل گوندێ پێپهرخا و سیداو
رێنجبراخه و بێستهپێ .كو ل وهرزێ بوهارێ تا
دهستپێكا پاییزێ روژانه خهلكێ دهڤهرێ تا
هاولاتیێن عهرهب قهستا جهێن گوندى یێن گوزارى
دكهن بو سهیرانان
.
گوند چهند ئویجاخن:سیته وهكى ههمى گوندێن
كوردستانێ ژ چهند بنهبابهك و ئویجاخان
پێكهاتییه ئهوى ژ پێنچ ئویجاخ بوون
:
1-
ئویجاخا چومار
2-
ئویجاخا خدرێ
3-
ئویجاخا عیسێ
4-ئویجاخا
شێخكێ
5-
ئویجاخا مهندالى
چهند سهروك خێزانن:بهریا گوند بهێته كاڤلكرن
ژ150 سهروك خێزنان پێكهاتبوو نوكه بوینه نێزیكى
400سهروك خێزانان و پتریا وان ل كه مپێ و
كومهلگهها سیریێ دئاكنجى نه
.
ئابورێ گوندى:ژین و ژیارا وان لسهر خودانكرنا
پهزێ بوو كرنا دهخل و دانى و نیسك و نوكا ژبهر
كو گوندهكێ دێهمى بوو دهرامهتێ ئاڤى نهدكر و
نهشیان مفاى ژئاڤا شین و ماركى ببینن ژبهر
نهبوونا ئامیرێن كێشانا ئاڤێ بوناڤا زهڤییان دا
ههروهسا رهز ێن مێواو سماقێ ههبوون و دارێن
بهرى و مازى
یێن چولى مینا كهزانا و هرمیك و هژیرا.نها
ژى ژین و ژیارا وان پترى لسهر موچێ پێشمهرگاتیێ
و كاسبیێ و فهرمانبهریێ یه و موچێن شههیدو
ئهنفالكریانه
.
چیایێن گوندى :1- چیایێ مام رهشا 2- داسیكى 3-
بهزه رێ كو ب دار بهرى و مازییان هاتینه
خهملاندن و سروشتێ گوندێ جوان و دلڤهكهر كریه
و ههروهسا بو مشتییا پهزى چلیێ وان دهاته برین
و سال بو سالێ جوان تر لێ داهتن و جحێل دبونه ڤه
.
كانیێن گوندى :1- كانیا نهشك 2- كانیا دهمێ
كانیكێ 3- كانیا چیایى 4- كانیا سهر سیلێ 5-
كانیا هرچا 6- كانیا چنارێ 7- كانیا بنهبهرا 8-
كانیا سهر بركێ 9- كانیا بابلكى.
بیرێن ئاڤێ : 1- بیرا ئومهر 2- بیرا شنیا 3- بیرا
نیڤهكێ 4- بیرا شهعبان 5- بیرا قادر 6- بیرا
ئاڤدهل 7- بیرا جونى 8- بیرا شیفكێ 9- بیرا
مێرویێ 10- بیرا گاى 11- بیرا بن پهرجانى
.
شینوارێن گوندى:گوندێ سیتهى یێ بێ بههر نهیویه
ژ شینوارێن كهڤن ئهوژى پرا ماركى یه كو خهلكێ
گوندێن رێكانیا و دوسكى ژوریان دهمێ دچوونه
ئامێدیێ ب مهرهما كاروانى رویێ ماركى دكهفته د
رێكا وان دا ئهوبو پرهكا دارى لسهر چێكرو
ههردوو كوچێن وان ب بهرا و كشلێ چێكربوون و
سهردا ژى دار هاڤێتبوونێ نوكه ژى كوچهكێ ژوان
یێ ماى ههروهسا پرا كوچكا ژى كو دكهڤیته
دگهلیێ بالندا دا و ههردوو هوزێن رێكان و بارزان
پێكڤه گرێددان ل سهر دهمێ ئوسمانییان هاتبو
چێكرن و نوكه ژى بتنێ ئێك كوچ یا مایى و لێ یا
بهرهف ههرفاندنێ ڤه دچیتن
.
ناڤدارێن گوندى:ههر گوندهكى ناڤدارو ئاقل مهندو
رێبهرێن خوههبوون نها ژى ههنه ژبوى برێڤهبرنا
كاروبارێن گوندى . ژوان ژى 1- شوكرى نادر 2- حهجى
نهسروللا 3- میرزا شكرى 4- ئوسمان سیتهى 4-حامد
سیتهى 6- حهجى تهمهرخان 7- ێالح جههوهر 8-
نهعمان هادى 9- خوشهڤى سیتهى 10-قهمهر سیتهى
.
ژلایێ زانستى ڤه :ل سالێن حهفتیییان قوتابخانه
ههبوو تا سالا 1981ێ پاشى زارویێن وان ژبهر
دائێخستنا قوتابخانێ ب پێیان دهاتنه كومهلگهها
سیریێ بهردهوامى دا خاندنا خو و ب دههان
گهنجێن گوندى ئیرو ل قوتابخانان دهرچوینه و
حزمهتا گهلێ خو دكهن و ههروهسا ب دههان ئیرو
بهردهوامیێ ددهنه خاندنێ ل قوناغێن بنهرهتى
و ئامادهیى و پهیمانگهه و زانكویێ
.
پێشمهرگێن كهڤنێن گوندى :ههر ژ دهستپێكا
شورهشێن كوردى تا ئیرو خهلكێ گوندى بهشدارى
دشورهشێ داكریه و ههروهسا شێره ژنێن گوندى ب
نان و زادێ خو چانتكێن پێشمهرگێن قههرهمان
پركرینهو شهڤێن نیڤ شهڤان دارابنه ڤه ژ خهوا
شرین و لبهر گریا زارویێن خودا خزمهتا
پێشمهرگان كهن و زادى بو لێنن ملێ وان ب ملێ
زهلامێن وان ڤه دشورهشان دا ههروهسا چهندین
پێشمهرگێن وان ئیرو بوینه سهركردهیێن
لهشكهرێ كوردستانێ مینا (هاشم سیتهى ) سهركردێ
سوپایێ (5) ل یهكا (41) یا لهشكهرێ كوردستانێ
دهوك .ئهو پێشمهرگێن كهڤن ژى ئهڤێن ل خارێ نه
:1
-
حهجى نهسروللا
2-
مهسیح كهكو
3-
كامل ملحم
4-
خوشهڤى پیرو
5-
شوكت ملحم
6-
حسن زاهر
7-
تێلى شعبان
8-
ملحم تهیب
9-
قادر شینو
10-حهجى
سلێمان
11-سنعان
تێلى
12-
ئهسعهد ملحم
13-
نعمان هادى
ئهنفالكریێن گوندى .ل سالا 1988ێ دهمێ رژێما
ژناڤچویى یا بهعس ئهنفال لسهر گهلێ كورد راكرى
گوندێ سیتهى ژى بهر كهفت و دئهنجام دا (42)
كهس هاتنه ئهنفال كرن و تانها دبێ سهرو شینن
ههروهسا دهمێ بهرهف توركیا چویین برێڤه پتر
ژ (20) زارویان ژبرسا و گهرمادا گیانێ خو ژدهست
دا .و ههروهسا چهدین پیرهمێرو ئافرهتێن گوندى
ل توركیا ژسهرمادا گیانێ خو ژدهست دا
شههیدێن گوندى
:
1-
لزگین على شكرى
2-
اسماعیل ككو
3-
نورى احمد
4-
زهیر حسن
5-
زكرى فیزى
6-
رهمهزان داخاز
7-
زكى رجب
8-
فیزى عادل
9-
عادل بیاز عادل
ئهڤ پێزانینه مه ژ ڤان ههردوو بهرێزان
وهرگرتینه
:
1-
حهجى عهبدولباقى نهسروللا كو ئێك ژ
كهسایهتیێن گوندى یه و
2-
شكرى عهلى
بهربژێرێ گوندى
|