|
زنار توڤى:
گوندێ گركا سهر ب قهزا ئامێدیێ ڤهیه و ئێكه
ژگوندێن ناحیا كانى ماسێ و دكهڤیته لایێ روژئاڤایێ
ناحیا كانى ماسێ و لدورێن 26 كیلومهترا ژ
سهنتهرێ ناحیێ دووره.
ناڤێ گركا ژ كومهكا گران هاتیه و ژبهركو
گهلهك گرك ل گوندى ههنه و گوند پێهاتیه بناڤكرن,
ژوانا :گرێ گوندى كو ل هنداڤ گوندیه,ههروهسا
گرێ جههسیس و گركێ سلێمانى و گركێ گورجێ و گركێ
گهریایى و گركێ تیژ و گهلهك گركێن دى ههنه.
سنورێن جوگرافى یێن گوندى:ل روژههلاتێ گوندى ههردوو
گوندێن خشخاشا و گوندێ تشیشێ نه,لایێ باكورى
گوندێ قومریێ و گوندێ بریفكا یه,باشورێ گوندى
رووبارێ نێنیكى و ههڤ سنوره دگهل گوندێ ههترشێ
و لایێ روژئاڤایى گوندێ چهمیكێ یه.
ژیانا گوندیان ههر دكهڤندا لسهر بخودانكرنا
پهز و بزن و چێل و گهلهك گیانهوهرێن دى بوون,ههروهسا
چاندنێ ژى رولهكێ سهرهكى ههبوو دژیانا خهلكێ
گوندیدا, و ژیانا وان لسهر كهدا دهستێ وان بوو,گوندێ
گركا ب چاندنا دارو بارى بناڤ و دهنگه و ئاقارهكێ
بهرفرهه ههیه و لدورێن(600) دونهمێن ئهردێ
ئاڤى ل گوندى ههیه. گوندیا گهلهك جورێن
داروبارى دچاندن و خوپێ خوداندكر وهك:سێڤ و هنار
و هژیر و خوخ و هرمیك و باهیڤ و ترى و دگهل
گهلهك جورێن دى یێن داروبارى.ههروهسا ل
گوندى كومهكا رهزان ههیه و خهلكێ گوندى
گهلهك گرنكیێ ب چێكرنا رهزان ددهن.ل دهستپێكا
وهرزێ بهارێ خهلكێ گوندى ژبو گرتنا ماسیان سولته
چێدكر و گوندیان گهلهك مفا ژێ ددیت.
ل سالا 1961 لدهستپێكا
شوروشا ئهیلولێ گركا دگهل دوو گوندێن دى
یێن دهڤهرا بهروارىبالا ئێكهمین گوندبوون
هاتنه بومبه بارانكرن و ژمارهكا گوندیا هاتنه
شههید و برینداركرن.
گوندێ گركا ل سالا 1987 بوجارا ئێكێ ژلایێ رژێما
بهعس ڤه هاته سوتن و كاڤلكرن و خهلكێ گوندى
نهچاربوون گوندێ خوه بجه بهێلن و دهربهدهر
بن.لدیفدا و ل سالا 1988 خهلكێ گوندى وهكى تهڤایا
گوندێن دهڤهرێ گوندێ خوه بهردان و ئاوارهى
وهلاتێ توركیا بوون و ل كهمپێن مێردینێ و دیاربهكرێ
ئاكنجى بوون و چوار سالێن پرى ئێش و ئازار بو
راندن.جارهكادى ل سالا 1992 خهلكێ گوندى زڤرینه
لسهر گوندى و ل نێزیك جادا گشتى یا كو دچیته
كانى ماسێ گوند هاته ئاڤاكرن, ژمارا خێزانێن
گوندى (250) خێزانن و ژوانا 25 خێزان لسهرگوندى
دژین و یێن دى ل باژێرێ زاخو و دهوك دژین,لێ زوربهیا
خێزانێن گوندى ل دهرڤهى وهلاتى دژین.
گوند ژڤان بنهمالان پێك دهێت:
1- بنهمالا مهعریفا 2- بنهمالا میدا 3- بنهمالا
قاسا 4- بنهمالا خهلیلا 5- بنهمالا گركیا...دگهل
هندهك بنهمالێن دى یێن كێم كو ل گوندى ههنه.

كانى یێن گوندى:
دیسان كومهكا كانیان ل گوندى ههنه و زور بهیا
وان ژێدهرێن گرنگن بو ڤهخوارنا ئاڤێ و
بو ئاڤدانێ بكار دهێن ژوانا:1- كانیا ههرزێلێ
كو سهروكانیا ئاڤا گوندى یه
و ئاڤ ژوێ كانیێ بو گوندیان دچیت. 2- كانى
كهوكێ 3- كانیا مێرا 4- كانى گاركێ 5- كانى
كیژولێ 6- كانیكا چهمێ عهلى میسا 7- كانیكا
قادوى 8- كانى هورى 9- كانى بهقبهقوكێ 10- كانیا
مێكرێ .
شكهفتێن گوندى:
دسهردهمێن كهڤندا شكهفتان رولهكێ بهرچاڤ ههبوو
ژ بو ڤهحهواندنا مروڤان و گیانهوهران و دپاراستن
ژ دوژمن و گیانهوهرێن دورنده, لسهر دهمێن
شورهشا ئهیلول و گولانێدا خهلكێ گوندى رولهكێ
بهرچاڤ ههبوو ژبو خزمهتكرنا پێشمهرگهیان و
زور بهیا خهلكێ گوندى
پێشمهرگهبوون و بهرهڤانى ژ ئاخا
كوردستانێ كریه و زور جاران ژبهر توپ و فروكان
گوندیان خو پاراستیه و شكهفتێن گوندى جهێن ڤهحهوهانا
وان بوون وهكى:شكهفتا عهمێ و شكهفتا خهمێ و
شكهفت هناركێ و شكهفتا كون سیخوركێ و شكهفتا
كونگورگێ.هندهك ناعوسك ژى ل گوندى ههنه.
شههیدێن گوندى:گوندێ گركا شهش شههید ههنه و ل
ههوا ئهنفالێن رهش ژى 15 كهس ژگوندێ گركا شههید
بوینه و روفاتێن وان ماینه ل وهلاتێ توركیا.
ناڤدارێن گوندى:

گوندێ گركا كومهكا مروڤێن ناڤدار ههبوینه كو
شیاینه رولهكێ بهرچاڤ ددڤهرێدا ژى بگێرن
مینا:شهمسهدین و حهجى خهلیل و حسهینێ حهجى
مهعریفى و محهمهد سالح و حهجى حهفزولا و جهمیل
عهبدولقادر و عهبدولا شهمسهین و محهمهد
ئیبراهیم و محهمهد عهبدولرهحمان و محهمهد
عهبو زێد و حهجى عهبدولا و حهجى ئهحمهد محهمهد
سالح و حهجى فهتاح و حهسهن ئهحمهد یێ ناسیار
ب( رهئیس عهرهفا حهسهن) كو لسهردهمێ شورهشا
ئهیلولێدا ئامر هێز بوو ل چیایێ هندرینى.
سترانبێژێن گوندى:گركا یا ناڤدار بوو ب داوهت و
دیلانا و گوندى چهند سترانبێژهك ههبوون كو
داوهت و دیلانێن گوندى ب رهوش دئێخستن و كهیفا
گوندیان ئهوبوون,وهكى:محهمهد عهبو زێد و جهمیل
عهبدولقادر و ئهحمهد باپیر و حسێن شكرى و محهمهد
عهبدولرهحمان حهجى عومهر و محهمهد یونس و
حسێن ئیسماعیل بوون.
چیروكبێژێن
گوندى: ئهبابهكر شهمسهدین و محهمهد باپیر و
جهعفهر عهبدولا بوون.
ل سالا 1958 قوتابخانه ل گوندێ گركا هاتیه ڤهكرن.لێ
نوكه گوند یێ بێ قوتابخانه و ههروهسا پروژێ ئاڤێ
و رێكا گوندى ژى نههاتینه چێكرن.
|