سه‌ره‌كی   |   ده‌رباره‌ى مه‌   |   په‌یوه‌ندی

قه‌زا وناحیه   كومه‌ڵكه   گوند   چیا   كانی و ریبار   هاڤینگه   شینوارێن ده‌ڤه‌ری   ئه‌ده‌ب و هونه‌ر   فلكلور   ستران و موزیك   ناڤدارێن ده‌فه‌رێ   شه‌هیدێن ده‌فه‌رێ
ره‌نگا و ره‌نگ    سالنامه    هه‌لكه‌فت و بیره‌وه‌ری    ئاگه‌هداری    ئه‌رشیفێ ده‌نگ‌ و باسا    ئه‌لبوم    رێڤه‌به‌ریێن میری    لینك     زانست     ئه‌رێ تو دزانى      زاروك
:-:

 

گوندێ ده‌رگه‌لا موسا به‌گ ل ده‌ڤه‌را به‌روارى بالا

 

 

زنار توڤى:

گوندێ ده‌رگه‌لێ دكه‌ڤیته‌ لایێ باشورێ روژئاڤایێ سه‌نته‌رێ ناحیا كانى ماسێ و ئێكه‌ ژ گوندێن ده‌ڤه‌را به‌روارى بالا و سه‌ر ب قه‌زا ئامێدیێ ڤه‌یه‌..

ناڤێ گوندێ ده‌رگه‌لێ ژ ده‌رێ گه‌لى هاتیه‌ كو گه‌لیه‌ك دكه‌ڤیته‌ لایێ باشورێ گوندى و موسا به‌گ و شه‌ش برایێن خوژى لێ دژیان لێ ژبه‌ركو موسا به‌گ ژ هه‌میان بناڤ و ده‌نگتربوو كاروبارێن گوندى برێڤه‌دبرن له‌ورا گوند بناڤێ وى هاته‌ بناڤكرن،موسا به‌گ دناڤبه‌را سالێن (1920- 1922) چویه‌ به‌ر دلوڤانیا خودێ.

سنورێن گوندى:

گوندێ ده‌رگه‌لا موسا به‌گێ هه‌ڤ توخیبه‌ دگه‌ل گه‌له‌ك گوندان و دكه‌ڤیته‌ بنێ چیایێ مه‌تینى و سنورێن گوندى ژلایێ روژهه‌لاتیڤه‌ گوندێ قه‌سركێ و ئاسهێ و خانكێ یه‌,باكورێ گوندى ئالكیشكێ و باتیفا سه‌یدانه‌,لایێ باشورى گوندێ گیلكا و بێشیلێ یه‌ و ژلایێ روژئاڤا یڤه‌ گوندێ میسكا وگوندێ جمبلكێ یه‌.

دیروكا گوندى بو به‌رى سه‌دان سالان دژڤریت و بو جارا ئێكێ گوند ل سالا 1963 ژلایێ رژێما عێراقێ یا وى سه‌رده‌مى ب فروكان هاته‌ بومبه‌بارانكرن سوتن و گوندیا گوند بجه هێلا و ده‌ربه‌ده‌ر بوون و پشتى سالا 1964 جاره‌كادى گوند هاته‌ ئاڤاكرن و خه‌لكێ گوندى زڤرینه‌ لسه‌ر گوندى و تا هه‌وا ئه‌نفالێن ره‌ش ل سالا 1988 جاره‌كادى گوند هاته‌ سوتن  و وێرانكرن و خه‌لكێ گوندى ئاواره‌ى وه‌لاتێ توركیا بوون.پشتى سه‌رهلدانا سالا 1991 خه‌لكێ  گوندى ڤه‌گه‌ریانه‌ لسه‌ر گوندى و دووباره‌ ده‌ست ب ئاڤاكرنا گوندى هاته‌ كرن و لێ دلێ گوندیا هه‌ر رحه‌ت نه‌بوو له‌ورا ل سالا 2002 ده‌مێ سوپایێ توركى ده‌ڤه‌را به‌روارى بالا بومبه‌ بارانكرى گوندێ ده‌رگه‌لێ كه‌فته‌ به‌ر هێرشێن سوپایێ توركى و جاره‌كادى بو ماوێ ساله‌كێ گوند هاته‌ چولكرن.

ژیانا خه‌لكێ گوندى:

ژیانا گوندیان د ده‌مێن كه‌ڤندا لسه‌ر بخودانكرنا گیانه‌وه‌ران بوو تانوكه‌ژى خه‌لكێ گوندى لسه‌ر ڤێ چه‌ندێ دبه‌رده‌وامن و دگه‌لدا خه‌لكێ گوندى كارێ چاندنێ و جوت و كێلان ژى دكر.ده‌رگه‌لا موسا به‌گێ بدارێ سێڤێ بناڤ و ده‌نگه‌ و لدورێن(10) هزار بنێن سێڤا لێ هه‌نه‌.

خێزانێن گوندى:

گوندێ ده‌رگه‌لا موسا به‌گێ ژ (105)  سه‌روك خێزانان پێك دهێت و ژ وانا (20 ) خێزان لسه‌ر گوندى دژین و (45) خێزان ل دهوك و زاخو فه‌یدیێ دژین و (40) خیزانێن دى ل ده‌رڤه‌ى وه‌لاتى دژین.

بنه‌مالێن گوندى:

پێكهاته‌یا گوندى ژڤان بنه‌مالان پێك دهێت، 1- بنه‌مالا موسا به‌گێ 2- بنه‌مالا ئه‌حیا به‌گێ 3- بنه‌مالا فه‌ته‌ح به‌گێ  4- بنه‌مالا حه‌فزولا به‌گێ  5- بنه‌مالا سه‌لیم به‌گێ  6- بنه‌مالا عه‌مه‌ر به‌گێ  7- بنه‌مالا میر محه‌مه‌دى  8- بنه‌مالا محه‌مه‌د سه‌لیمى  9- بنه‌مالا نورى به‌گێ ..

ناڤدارێن گوندى:

1- فوئاد به‌گ

2- شوكرى به‌گ

3- نائیف به‌گ

4- كامل به‌گ

5- به‌دیع به‌گ

6- چولى به‌گ

7- سه‌وفه‌ت به‌گ

8- موسا به‌گ

9- جه‌لال به‌گ

10- سه‌عدى به‌گ

11 – سالح به‌گ

12- عه‌بدولا ئه‌سعه‌د

13- سلێمان شوكرى..

كانى یێن گوندى:

1- كانیا گه‌لیێ هه‌سپا كو كانیا سه‌ره‌كیا گوندى یه‌ و ئاقارێ گوندى لبه‌ر دهێته‌ ئاڤدان.

2- كانیا گوندى

3- كانیا دێردزكێ..

شكه‌فتێن گوندى:

1- شكه‌فتا مه‌لایى,ئه‌ڤ شكه‌فته‌ بناڤێ مه‌لا مسته‌فایێ بارزانى هاتیه‌ بناڤكرن و ده‌مێ ل سالا 1963 هاتیه‌ ده‌ڤه‌را به‌روارى بالا بوده‌مه‌كێ مایه‌ لڤێ شكه‌فتێ پشتى هنگێ ئه‌ڤ شكه‌فته‌ بناڤێ وى هاتیه‌ بناڤكرن.

  2- شكه‌فتا شڤانا.

شینوارێن گوندى:

دوو شینوارێن گه‌له‌ك كه‌ڤن ل گوندى هه‌نه‌ و گوند پێ دهێته‌ نیاسین و یێ ئێكێ دوو ئاشێن ئاڤێنه‌ كو دیروكا وان بو به‌رى سه‌دان سالان ڤه‌دگه‌ریت و یێ دووێ جویه‌كا ئاڤێ یه‌ كو دكه‌ڤریدا هاته‌ كولان و دكه‌ڤیته‌ لایێ روژهه‌لاتێ گه‌لیێ ده‌رگه‌لێ...

پروژێن خزمه‌تگوزارى ل گوندى:

ل گوندێ ده‌رگه‌لا موسا به‌گێ پروژێ ئاڤێ و كاره‌بێ و جاده‌ هاتینه‌ چێكرن و گوندى پێدڤى ب ڤان پروژان هه‌یه‌:

1- ئاڤاكرنا قوتابخانێ

 2- چێكرنا بیره‌كا ئاڤێ بو ئاڤدانا ئاقارێ گوندى..

       

                                        

 

 

  Copyright © 2009 Kurdistan - Devera Amedye
Mobile: 00964 750 475 6683 Ariafon: 00964 062 763 1591
E-mail: info@amedye.com  amedye@msn.com