|
بهرههڤکرن:-
محمد عبدالله ئامێدی
هۆزانڤان مهحمهد تهیار پاشا (غه
ریبی) کوڕێ ئیسماعیل پاشایێ ئێکێ کوڕێ میر
سهعیدخان بهگێ دووێ ههروهسا تا دگههیته سولتان حوسێن وه لی و میر
سێڤدینی و میر بهاء الدین کو ژ
بنهمالا میرێت ئامێدیێ یه.
ل سالا (1199) مشهختی ههڤبهری سالا (1784)زایینی ل
باژێرێ ئامێدیێ ژ دایك بوویه. ل رۆژا
(18)صهفهری سالا(1213)مشهختی ههڤبهری رۆژا (27/10/1798) زایینی
ئیسماعیل پاشایێ ئێکێ بابێ وی چوویه
بهر دلوڤانیا خۆدێ مهزن ل باژێرێ ئامێدیێ و
بهری بمریت وهسیهت کربوو کو کورێ
وی محهمهد تهیار پاشا بچیته سهر کورسیا حوکمڕانیێ ژبهر کو
ئهو کوڕێ خو گهلهک دڤیا و بچویکترین کوڕێ وی بوو ژ
هه ڤژینا وی یا ئیکێ. ژیێ
محهمهد تهیار پاشا نهگههشتبو (15)سالیێ
دهمێ ل دیڤ وهسیهتا بابێ خو چوویه
سهر
کورسیکێ و ههمی تشتێن میر گههێ ژ خزینه و
چهک و لوئلوئو
پاره و مولك که فتنه د دهستێ وی ژبهر
وێ یهکێ ئاریشه دناڤبهرا وی و برایێن وی و ب
تایبهتی برایێ وی یێ
مهزن (مراد خانبهگێ) پهیدا بوون و ب دههان شهڕ دناڤبهرا وی و برایێن وی دا بوون ژ
بهر وێ یهکێ دوو بهرهکیا دناڤبهرا واندا بو
ئهگهرێ لاواز بوونا میرگهها بههدینان ، ل سالا(1803) زایینی
برایێ وی یێ مهزن مراد خانی
دهستههلاتا میرگههێ ژێ ستاند .هۆزانڤان محهمهد
تهیار پاشا (غهریبی) خواندنه کا
به رفره ژ زانست و زانیاریێن وی
سهردهمی خواند بوون ههروهکی دیروکنڤیسێ عه ره ب (یاسین عمری) دبێژیت (محهمهد
تهیار پاشا کهسانهکێ خودان علم و زانین وتێگههشتی و خودان
ههیبهت بو و خودان یهخلاقهکێ مهزن بوو)
هۆزانڤان غهریبی بو جارا ئێکێ وهك هۆزانڤان هاتی یه
نیاسین ل دهمێ دیوانا مهلایێ جزیری
ب دهست خهتێ خو یێ
جوان نڤیسی و تێدا چهند پارچه ههلبهستێن
هۆزانڤانێت کورد یێن سهردهمێ وی و بهری وی و گه له ك
هۆزانڤانێن
فارس ژی وه کی (جامی،نیزامی،سهعد
،خهیام)ی ویێن کورد وهکی(مهلایێ جزیری،
ئهحمهدێ خانی ، په رتویێ هه کاری،
سۆلتان مراد خانێ ئامێدی یێ
هۆزانڤان و سادقێ ئامێدی) وگهلهکێت دی وهژمارهکا مه زن یا
هۆزانێن هۆزانڤانێت کورد ل ناڤ
کهشکولێ وی دا هه بوون و هژمارهکا هۆزانا وی بخو
نڤیسی و بناڤێ (الراقمه فقیر 92) ئانکو ناڤێ (محمد) و گه
له ك هۆزانیێن خو بناڤێ (غهریبی) نڤیسینه، میراتی ل که
لها ئامێدیێ و که لها ئاکرێ کریه و مروڤێ میرێ
میرگهها بابانی یا بوویه و میرێ بابانی
یا پشتهڤانیا وی کریه ههر وهسا هۆزانڤان
محهمهد تهیارپاشا (غهریبی) هۆزان ب
زاراڤێ سوڕانی ژی ههنه و ده سته کێ زێڕین هه بوویه دزمانێ کوردی دا و خوشنڤیسه
کێ شههرهزاا و بسپور
بوویه د وارێ خوشنڤیسیێ دا
دناڤ کهشکولهکێ وی دا پتر ژ
(82)هۆزانێن وی ویێن هۆزانڤانێن کورد تێدا بوون، ل سالا
(1233)مشه ختی هه ڤبه
ری سالا (1818)زایینی هۆزانڤان
محهمهد تهیار پاشا (غهریبی) لدویڤ سالا ژدایك بوونێ مرنا وی (34) سالا ژیایه ،
ههروهکی دنڤیسینهکا فارسی دا هاتی یه دبێژیت (وفات
محهمهد تهیار پاشا دران سال بود فی (1233).
ئه ڤال خوارێ
هۆزانهکا غهریبی یه:-
عالی یا بورجێ
ههلینه عهقره بان شهر کرل
دێم
بشه ئێ ئه فعا وشیره تێ روم خرابکریه
کسه ره
گهر فهکی
دورجا دهه ن
ئهز لهعلێ شهکهر بادێ خوود
قیمهتا شیرین تبی
ئهز ئهنگه بین وشهکهره
عللهتا
مهجنوندهواکه ئهی تهبیبێ مهدرهسێ
عه قره بان تو
بهرده دل ئهی قهد نیهال و
عهرعهره
عهرعهر وسهروا
چهمهن وان ههر یهکێ
فکره ك دکر
چون قهداته هاته
پێششهر مونده بون وبێ بهره
راحهتا روحێ دوتشتنخهزرهوات و جاری ئاڤ
بورقوعا دێمێ
ههلینه هێژ ب من ئهو خوشتره
ههردهما
نادێ صهبایێ دێ ل زولفا
ته بوهریت
پر دکهت چین و
خهتایێ زهحف ژمسك و ماوهره
شبنما(خچرومه سیحه)یال سه رێ وێ دئال
ههیکهل
وتهعویژتبهر وان بهن ژمسك
وعونبهره
گوهتنا (مووسی)چ خوش بو ب (التماس)دیتنێ
قووهتا دیتنێ
نهبی وی (لن ترانی) دابره
ئاگرێ عشقێ تو
ههلکه ئهی فه قیهێ مهدرهسێ
دووده یا عوودێ نیداکهت
مهجمهرابێ ئاخگره
ئه ی(غهریب) با ده ئێ
لهعلێ لهبی یادێ
بنوش
سوهتنا
جهرگێ تو ههلکه بێ بخوور و
مهجمهره
ژێده ر
:-
-الاکراد فی بهدینان__
انور مائی.
-اماره بهدینان العباسیه -محفوظ العباسی.
-بووژانهوهی مێژووی زانایانی
کورد-- محمد علی قهرهداغی_ بهرگی سێ یهم _بهرپهرێ (188).
-کوڤارا (کاروان)
ههژمار (85) نیسانا
(1990)سالی ههشتهم .
-کوڤارا (هونهر)هه
ژمار(24)ل سالا (2005)_ اسماعیل بادی .
|
