|
هاشم مجید بانى
پشتى كو بابهتێ 2012 لناڤا تورا
پێزانینا یا انترنێتێ بویه تشتهكێ نهبهر گومان و چهندین
گوڤار و روژنامێت جیهانى و ناڤ خویا كورستانێ ژى ئهڤ
بابهتهڤهگوهاستى و كریه ترس و سههم بو خهلكى بگشتى .
ئاژانسا ناسا یا دیڤ چونا گهردونێ ب شێوهیهكێ فهرمى ئاشكرا
كر ل مالپهرا ئاژانسێ كو چ ئهساس بو خراب بونا عهردى نینه
و ئهو ستێرا تێته بهحس كرن بناڤێ (نیبیرو) چ راستى ژبو
نینه و نههاتیه دیتن لناڤ گهردونێ . درێژاهیا رونكرنا خودا
ئاماژهدایه وان ههمى راپورتان ئهوێن بهحسێ سالا 2037 ژى
دكهن كو چ ئهساس ژبو نینه و ههمى بتنێ بو ترساندن و
مژویلكرنا خهلكهكى هاتینه دروست كرن . تهنانهت بهحسێ وان
فلما ژى هاتهكرن ئهوێت لسهر ڤێ چهندێ دروست كرین . تشتێ
ئهو ب مهترسى دزانن بو سهر عهردى ئهو ژى دیار كریه و
دبێژن لسالا 2011 حهتا 2012 هندهك تیژكێت زێده دێ ژ روژێ
دهركهڤن و بهرهڤ عهردى هێن و تهخا مهغناتیسى یا عهردى
وهناكهت بگههنهعهردى و بتنێ دێ زهرهر و زیانێ گههینته
ستێرێت دهستگرد و پهیوهندى و ستلایت و كهشتێت هاتن و چونا
فروكا بو ماوێ 10 تا 12 سهعهتا دێ هێنه راوهستاندن و پشتى
ڤى ماوهى دێ ههمى تشت ئاساى زڤریت وهكى سالا 1989 ل
كهنهدا رویداى و بویه ئهگهرێ راوهستاندنا كارهبێ و 2000
ستێرێت دهستگرد . زانا ڤێ ئێكێ ب تشتهكێ ئاساى دزانن و
دیاره دكهن كو ئهڤ روژا ئهم دبینین ئێك ملیون و دوو سهد
هزار جارا هندى عهردێ مهیه و ئێك ملیون و پێنج سهد و شێست
هزار كلم یا ژ عهردى دویره . روژ وهكى فرنهكا نهوهوىیه
و پێك دهێت ژ چهندین ماداتا و هندهك جارا پلا گهرماتیا وێ ل
ناڤكا وێ دا دگههته10 ملاین پلا و بهردهوام ئاگرێ وێ دهاتن
و چونهكا بلهز دایه و تاقێ ددهتهكوما خو ههمیێ و ئهڤ
تاقهیه ئهڤ ههسارێت دهوروبهرێت خو دگریت و وهناكهت ژ
سنورێ خو دهركهڤن . ژ ئهنجامێ تێك هاتن و تێك چونا ماداتێت
روژێ هندهك كون ل رهخێت روژێ ڤهبوینه و رهش بوینه ههر
چهند سالهكا جارهكێ هندهك تیشكێت زێده دهاڤێته ژ دهرڤه
و ئهڤ تیشكێت تژى گهردیلێت هلیوم و پروتون د ههر
دهمژمێرهكێ دا ملیون كلم دچن د ئهنجام دا تێن بهرهڤ
ههسارێت كوما روژێ و ئهڤ بارهیێ ئاسای یه و چ زهرهر و
زیان و مهترسى بو سهر ژینا مروڤى نینن . زانایێ اتالى
گالیلیو گالیلى بهرى 400 سالا ئهڤ چهندهئاشكرا كربو و لوى
سهر دهمى ب مهترسى بو سهر عهردى دهاتهزانین . چونكهوهك
زانا دهنهدیار كرن بوارێ مهغناتیسى یێ عهردى ب چ رهنگا
وهناكهت ئهڤ تیشكهدهرباز ببن . نهبتنێ تیشكێت روژێ تێن
گهلهك تیشكێت دى ژ ناڤ گهردونێ تێن بهرهڤ تهخا
مهغناتیسى بهلێ ب چ رهنگا نهشێن دهرباز ببن . مهنهڤێت
لڤێرێ بناڤ هیرهیر كێت ڤى بابهتى دا بچین بتنێ ب زمانهكێ
كورت و ڤهكرى مهڤیا ڤێ ئێكێ دیاره بكهین
.
ژێدهر
:-
NASA.GOV
|
