|
كوڤان
ئیحسان یاسین
ئهڤ وینه ل سالا 1953 یێ هاتیه ههلاندن نمونهكێ
گوسكى یه ل كوچكا شاهى
ژئهرشیفێ بهرێز(نهدیف محمد على)
دهمێ ئهم لسهر شینوارێن دهڤهرهكێ بابهتهكى
بهلاڤ دكهین باهرا پتر جارا ئهم دهستێن خو ههلدهین
وبلهز ئهم دگههینه سهر وان شینوارا ئهڤێن
روژانه دهێنه دیتن وهكى كهله وپرا ومزگهفت
ودێرێن كهڤن وئهم بزاڤێ دكهین كو ڤان شینوارا
بدهینه نیاسین وچهند بهرپهرهكا ژگوڤارهكێ
پێ بخهملینین وبدیتنامه ئهو شینوارێن مهزن
بتنێ دیروكێ دیاردكهن ،رهنگه دهمێ ئهم پرتهكا
گوسكهكى ببینین ئهم چ كرنگیێ پێ نهدهین، ژبهر
هندێ مه ئهف بابهته پێش كێشى خوێندهڤانێن
سولاڤا رهنگین كر كو چ جیاوازى دنافبهرا شینوارێن
مهزن وبچیك نینن بوزانینا دیروك وشارستانییهتا
دهڤهرێ.
ئهف گوسكێ لبهر چاڤێن ههوهیێن بهرێز بتنێ ئهو
وێنه ژێ هاتییه پاراستن وتا سالێن ههشتێ یادا
ئهف گوسكه وهكى ئهنتیكهیهك هاتبو پاراستن
دناڤ كوچكا شاهادا ل سهرسنكێ لدور وان پێزانینا
ئهڤێن دانعهمرو پیرهمێرا داینه مه دبێژن:
دهمى ڤهكولینا بنچینێ قهسرا مهلیكى ل سهرسنكێ
بكویراتیا (4م)ا چهندین گوسك هاتنه دیتن ودناف ڤان
گوسكادا چهندین ههستیكێن مروڤا هاتبونه ڤهشارتن
،ئاه لڤێرێ پرسیارهك سهرههلددهت ودبێژیت بوچى
ئهف گوسكه ل گرێ قهسرێ هاتبونه ڤهشارتن؟بو بهرسڤدانا
ڤێ پرسیارێ پێتڤى یه ئهم بزڤرینه ژێدهرێن
دیروكى وئهم لایهنێ جوگرافیێ گرى بهرچاڤ كهین
ئهگهر ئهم بهرێ خو بدهینه گرى دێ بینین كو
گرهكێ بلنده ویێ ئاسێیه ژسێ لایاڤه بتنێ ژلایێ
باشورى ڤه نهبیت كو بشێوازهكێ ئێكسهر یێ بگاروكى
ڤه گرێدایه وئهڤ دیارده ههر ژكهڤن تا نوكه
یابهردهوامه دهمێ گورستان لسهر گرێن بلند ومهزن
دهاتنه ئاڤاكرن وئهو لوتكا ژههمیا بلندتر مرى
لێ دهاتنه ڤهشارتن ،بێ گومان ئهف دیارده
لباهرا پتر سهردهما بهرچاڤێن مه دبیت وتا
سهردهمێ ئیسلامى ئهڤ
دیارده یا بهردهوام بوو ،ل دهڤهرا مه
ئهف شێوازێ ڤهشارتنێ ل گهلهك جها دهردكهڤیت
وهكى دێرا سلتانه ل ئهرهدنا دهمێ مژیلى
كولانا بهر دهرگههێ وێ گوسكهكێ مهزن لێ هاته
دیتن كو ههستیكێن مروڤا دناڤدا هاتبونه ڤهشارتن
،دیسان دهمێ كولانا بهتهنا نهعوسكا ل بامهرنێ
گهلهك ژڤان گوسكا هاتنه دیتن وچ گرنگى پێ نههاته
دان!!
دیسان مه گوه لێ دبیت كو ئهڤ پرسیاره دهێته
كرن :مه گوسكهك دیت كو ههستیین مروڤا تێدا
هاتبونه ڤهشارتن؟وگوسكێ سهرسنكێ ئێك ژوان
نمونایه ،ههڤالینو ئهف دیارده لسهر دهمهكى
هاتیه برێڤهبرن كو زانایێن ئورپى
دبێژنێ(سهردهمێ میتانى) ڤى مللهتى ل هزارا
دوویێ بهرى زاینێ دهستههلات ل دهڤهرا مه
كریه وگهلهك رهێن شارستانى ل دهڤهرا مه بهلاڤ
كرینه وشینوارناسێن عهرهب پهرست ئهڤى سهردهمى
ب(سهردهمێ ئاشورى ناڤهراست) دخهملینن !!وئهڤ
تیتاله مابو بهردهوام تا سهردهمێ ئهشكانى
لسهدا ئێكێ بهرى زاینێ كو مریێن خو دناف گوسكادا
دڤهشارتن وگهلهك جارا پێتڤیین وانا دگهلدا
دهاتنه ڤهشارتن وهكى چهك وزێر وزیڤ…..هتد،وبیروباوهرێن
خهلكى بوێ چهندێ دمكوم بون كو ئهف مریه جارهكادى
دێ رابیت ژبهر هندێ خهلكێ كوردستانێ یێ كهڤن
لسهر ڤێ چهندێ بههرهمهند ببو كو مریا بڤى
ستایلى ڤهشێرن .
ئهگهر ئهم بزڤرینه شێوازێ ڤى گوسكى كو درێژاهیا
وى بدرێژاهیا مروڤهكێ ناڤهراسته وژناڤهراستێ
ڤه ئهڤ گوسكه یێ بهرفرههیه بێ گومان دێ
بێژین ئهف گوسكه یێ سهردهمێ میتانى یه ئهگهر
بهێت وههڤبهرى كرنێ دگهل وان گوسكادا بكهین ئهڤێن
ل عینكاوه ومویسلێ هاتینه دیتن كو دزڤرنه
سهردهمى ئاشورى ناڤهراست،دیسان كویراتیا چوار
مهترا وێ دگههینیت كو سهردهمهكێ درێژ بسهر
گریدا چویه تا ئهڤ قهبارێ ئاخێ كهفتیه سهر ژبهر
ڤێ چهندێ دێ بێژین دزڤریته سهردهمێ میتانى ل
هزارا دوویێ بهرى زاینێ.
ژێدهر:
مفا هاتیه وهرگرتن ژ نڤێسینا خودێ ژێ رازى :زبیر
بلال إسماعیل:گریقه دفن الموتى فی بلاد الرافدین
القدیمه، مجله شانیدر،العدد 8،اربیل،1998.
|
